Trang 1 của 4 123 ... CuốiCuối
Kết quả 1 đến 5 của 18

Chủ đề: Tập dịch qua các ví dụ - Kinh nghiệm dịch của một kẻ không biết tiếng Hán.

  1. #1
    Ngày tham gia
    Oct 2007
    Bài viết
    746
    Xu
    56

    Mặc định Tập dịch qua các ví dụ - Kinh nghiệm dịch của một kẻ không biết tiếng Hán.

    Thông báo :
    HU HU, tình hình rất chi là tình hình, mình hăng máu quá nên viết bài, vừa rồi nhận được pm của bác tuan_ftu, bác ấy cho một cái link mà mình vừa mới liếc qua thì thấy đã có một đống kinh nghiệm được các bác ấy lượm lặt và tập hợp lại ở chỗ này rồi, cảm ơn bác tuan_ftu rất nhiều
    Mình góp chút ngữ pháp tổng hợp dành cho dân dịch nghiệp dư:

    http://hoanguyettaodan.net/showthread.php?t=2065
    Tất nhiên là mình sẽ không bỏ bê cái topic mà mình vừa mới "đẻ" ra được một lúc, tuy nhiên tình hình cập nhật bài vở chắc phải chậm lại một tý để không rơi vào tình trạng múa rìu qua mắt thợ, đi làm lại một thứ đã được làm tốt hơn rất nhiều ở chỗ khác. Mong bà con thông cảm và trong lúc cái topic của em còn nghèo nàn mà các bác lại máu học hỏi quá thì một địa chỉ rất hữu ích là cái link mà bác tuan_ftu cung cấp ở trên.

    Bài viết cũ:

    Mình lập topic này muốn chia sẻ một số kinh nghiệm mà mình lượm lặt được trong quá trình tập tành dịch dọt. Hy vọng rằng những gì mình trình bày ở đây có thể có ích với một số bạn muốn chung sức cùng mọi người dịch truyện.

    Một số điều cần được làm rõ ngay :

    Đối tượng nhắm tới của bài viết này

    Chắc chắn không phải là các cao thủ, các cao thủ đã tích lũy nhiều kinh nghiệm, đã quen đọc Hán Việt, có khi còn biết tiếng Trung, nhận mặt chữ nhoay nhoáy, ngữ pháp thuộc làu làu, thì đọc topic này thực là phí hoài. Tuy nhiên, rất mong thỉnh thoảng có một cao thủ nào đó đảo qua đây, chỉ giáo đôi chút về những kinh nghiệm không chính xác của mình.

    Vậy thì đối tượng nhắm tới của mình là các thấp thủ (chưa biết tý gì hoặc đang dịch bằng cách đọc tiếng Anh, đọc Vietphrase,... và sau đó cho trí tưởng tượng bay bổng để mà dịch) đang mong muốn vươn tới tầm cỡ "trung thủ" : mục tiêu đặt ra là biết được những thứ ngữ pháp tối cần thiết cho việc dịch, quen một số cụm từ ghép hay thành ngữ hay gặp trong khi dịch.

    Yêu cầu mà một dịch giả muốn học tập theo gợi ý của topic này nên có
    - Có trách nhiệm đối với đứa con tinh thần của mình=> để làm ra sản phẩm có chất lượng
    - Có tinh thần ham học hỏi => để tự mình hoàn thiện bản thân chứ hiển nhiên là mình không thể nào hướng dẫn tất cả những thứ nên hướng dẫn được
    - Không chịu áp lực về thời gian khi dịch truyện => để có thể từ tốn mà tìm hiểu mọi thứ, cái gì học vội thì cũng quên nhanh, chúng ta cứ học từ từ cho nó ngấm.

    Đề nghị của mình với những bạn đọc topic này

    Để dễ quản lý và tìm kiếm thông tin về sau, mong rằng tạm thời các bạn dành topic này cho riêng mình độc diễn mà thôi,

    - bạn nào thấy bài viết có ích thì bấm thanks cho một cái,
    - bạn nào muốn góp ý thì xin pm cho mình.
    - Sau này nếu thấy có nhiều bạn góp ý thì có thể mình sẽ lập một topic phụ trợ cho topic này chuyên về việc góp ý.

    Topic sẽ được trình bày như thế nào

    Mình sẽ trình bày theo kiểu "học đi đôi với hành", cụ thể nghĩa là làm sao?

    Thực tế mình không có thời gian để thực hiện một nghiên cứu hệ thống đầy đủ ở bên ngoài rồi post dần dần vào trong này. Cái mà mình sẽ thực hiện là lấy ví dụ một truyện cụ thể cần được dịch, dịch thử, từ đó tổng kết lại những cấu trúc ngữ pháp đã được sử dụng.

    Với cách làm này, mình hy vọng có thể duy trì được hứng thú của bản thân trong việc phát triển dần dần topic.

    Làm thế nào để sử dụng topic này có hiệu quả

    Trước hết mình xin nhắc lại ý kiến mà nhiều bạn khác đã đóng góp ở đâu đó (xin lỗi vì không nhớ chính xác được) : việc truyền đạt thông tin là dựa trên từ vựng + ngữ pháp

    Vì vậy mục tiêu của chúng ta ở đây là nắm những thứ tối cần thiết của 2 cái món trên.

    Về từ vựng : trong quá trình làm việc với các ví dụ dần dần chúng ta sẽ hệ thống và ghi nhớ được các từ, cụm từ, thành ngữ hay gặp trong khi dịch truyện. Theo mình hiểu những từ được sử dụng thường xuyên thì tương đối ít. Đối với những từ quái thai lai quái dị, ít gặp thì chúng ta có thể tra cứu trong các từ điển khác nhau (Lạc Việt, Thiều Chửu,...., mình sẽ cập nhật link sau).

    Về ngữ pháp : Có những tài liệu rất đầy đủ về vấn đề này, nhưng mục tiêu của chúng ta không phải là tổng kết tất cả các vấn đề ngữ pháp mà chỉ là liết kê ra một số vấn đề ngữ pháp tối cơ bản mà thôi. Các vấn đề không phải là tối cơ bản thì mời các bác tra cứu thêm ở các tài liệu cung cấp đâu đó trong diễn đàn, sau này khi có thời gian mình sẽ cập nhật link luôn ở trong bài viết này cho nó tiện.

    Vậy thì chúng ta hãy bắt đầu cùng học tý Hán Việt với nhau bằng cách theo dõi đống bài reply cho bài này mà mình sẽ viết tiếp ở dưới.

    À quên, một công cụ mà mình nghĩ là rất có ích cho mục tiêu thực hành theo topic này là Cxdict của dark (xin lỗi là tạm viết thế, sẽ cập nhật link và tên tác giả sau).
    Lần sửa cuối bởi suthat, ngày 22-04-2009 lúc 01:53.
    Text của "Long Xà 2 - Quyền Trấn Sơn Hà" mình lấy ở chỗ này nhé : Hidden Content bạn nào sốt ruột có thể tự lấy về mà convert.



  2. Bài viết được 9 thành viên cảm ơn::   [Hiện ra]
    danhphong84,Dương Boy Yaoi,hoanghuy_mk,Lâm Anh,Miên Lý Tàng Châm,n1n1n1n1,phapdeptrai,Tiếu Ngạo Nhân,
  3. #2
    Ngày tham gia
    Oct 2007
    Bài viết
    746
    Xu
    56

    Mặc định Ngữ pháp

    Chỗ này sẽ dùng để tổng kết lại các vấn đề ngữ pháp tối cơ bản cần nắm trong khi dịch.
    1. Cấu trúc có xuất hiện chữ "đích" (的):
      of; structural particle: used before a noun, linking it to preceding possessive or descriptive attributive
      Sử dụng trước một danh từ, kết nối nó với thuộc tính mô tả hay sở hữu ở phía trước.
    2. Cấu trúc có xuất hiện chữ "địa" (地):
      dịch như "một cách" (trợ từ, biểu thị bộ phận đứng trước nó là một trạng ngữ) (Ví dụ)
    3. Cấu trúc có xuất hiện chữ "liễu" (了):
      • biểu thị động tác hoặc sự biến hoá đã hoàn thành (Ví dụ 1)
      • biểu thị nhận thức, chủ trương, cách suy nghĩ, hành động đều có sự biến hoá (Xem ví dụ)

    Lần sửa cuối bởi suthat, ngày 08-05-2009 lúc 20:52.
    Text của "Long Xà 2 - Quyền Trấn Sơn Hà" mình lấy ở chỗ này nhé : Hidden Content bạn nào sốt ruột có thể tự lấy về mà convert.

  4. Bài viết được 2 thành viên cảm ơn::   [Hiện ra]
    Tiếu Ngạo Nhân,tuanta564,
  5. #3
    Ngày tham gia
    Oct 2007
    Bài viết
    746
    Xu
    56

    Mặc định Từ vựng

    Chỗ này dùng tổng kết các từ vựng có tần suất xuất hiện cao cùng với 1 (hoặc 1 vài) nghĩa chính của chúng. Sẽ cố xếp theo thứ tự âm Hán-Việt cho dễ tra

    Từ đơn
    1. "dã" (也) : cũng
    2. "đích" (的) : của (hoặc không dịch)
    3. "địa" (地) :
      • một cách (dùng như trợ từ biểu thị phần liền trước là trạng ngữ)
      • đất (trong "lục địa")
      • địa vị (ít gặp)
      • địa phương
    4. "đối" (对) : đối với (to oppose; to face; versus)
    5. "giá" (这) : này (this, these)
    6. "hội" (会) :
      • sẽ/có thể/có khả năng (will/to have the ability to)
    7. "hữu" (有) : có
    8. "liễu" (了) : đã, rồi
    9. "na" (那) : kia, đó (that, those)
    10. "ngã" (我) : tôi (ta/tao/tớ/mình/...)
    11. "ngận" (很) : rất (cực kỳ, vô cùng,...quite, very,...)
    12. "phạ" (怕) : sợ/e
    13. "tha" (他) : nó (hắn, nàng, chàng,...he, him, she,...)

    Từ ghép (có những "cụm từ" không hẳn là từ ghép nhưng cũng cứ cho vào vì khá là tiện khi dịch
    1. "bất tất yếu" (不必要) : không cần thiết (unnecessary; dispensable)
    2. "chích năng" (只能) : xem "chỉ năng"
    3. "chỉ năng" (只能) : chỉ có thể
    4. "dã chỉ năng" (也只能) : cũng chỉ có thể
    5. "dã hữu" (也有) : cũng có
    6. "đẳng đãi" (等待) : đợi (chờ/chờ đợi/...)
    7. "hiện tại" (现在) : hiện tại (hiện giờ/hiện nay/bây giờ/now/at present/at the moment/...)
    8. "lợi dụng" (利用) : dùng (sử dụng/lợi dụng, exploit; make use of; to use; to take advantage of; to utilize...)
    9. "nhi thả" (而且) : hơn nữa (với lại,...)
    10. "như quả" (如果) : nếu như (nếu mà; ví bằng; if; in case; in the event that....)
    11. "sở dĩ" (所以) : cho nên/bởi vậy/vì lẽ đó ( therefore; so; consequently;... )
    12. "tạo thành" (造成) : tạo thành (tạo nên/tạo ra/gây ra/gây nên/to create; to cause)
    13. "tất yếu" (必要) : tất yếu (cần thiết, thiết yếu, không thể thiếu, necessary; essential; indispensable; required)
    14. "tổn thất" (损失) : tổn thất/thiệt hại (the loss; the cost; damage)
    15. "tự hồ" (似乎) : tựa hồ (apparently; to seem;...)
    Lần sửa cuối bởi suthat, ngày 08-05-2009 lúc 20:49.
    Text của "Long Xà 2 - Quyền Trấn Sơn Hà" mình lấy ở chỗ này nhé : Hidden Content bạn nào sốt ruột có thể tự lấy về mà convert.

  6. Bài viết được 3 thành viên cảm ơn::   [Hiện ra]
    boyka,Con Chuột,danhphong84,
  7. #4
    Ngày tham gia
    Oct 2007
    Bài viết
    746
    Xu
    56

    Mặc định Đống ví dụ thứ nhất

    Đống ví dụ này sẽ được rút ra từ chương 148 thượng của Băng Hỏa Ma Trù

    Thiên Huyễn Băng Vân đích mâu thuẫn.

    Phần này mình vừa nhận dịch cách đây 2 ngày, đã dịch được khoảng hơn 1/3 thì tự dưng nổi hứng lập ra topic này. Vậy giờ xin tiếp tục lấy luôn chương này ra làm ví dụ, vừa có thứ để mà viết bài, vừa dịch được truyện để kịp nộp theo hạn hẹn với anh em bên Bá Thiên Bang (29/4)

    Trước hết nhìn ngay vào cái tên của chương "Thiên Huyễn Băng Vân đích mâu thuẫn", anh em dịch thuật có thể nhanh chóng đoán ra cần dịch là mâu thuẫn của Thiên Huyễn Băng Vân. Thiên Huyễn Băng Vân là tên cùng với danh tự của một nhân vật trong truyện, cụ thể là một cô gái đại diện cho Băng Thần Tháp đi thi đấu với nhân vật chính (có tên là Niệm Băng)

    Vấn đề ngữ pháp cũng như từ vựng mà chúng ta có thể quan tâm ở đây là từ "đích", từ này cực kỳ hay gặp ở trong các truyện chưởng.

    Nguyên văn tiếng Hán của đầu đề chương là :
    千幻冰云矛盾
    hy vọng dần dần các bạn sẽ quen với chữ "đích" này.

    Chữ "đích" này có vai trò phụ trợ và được dùng rất nhiều

    LV (Lạc Việt đi kèm Cxdict có giải thích)

    ✚ [·de] Hán Việt: ĐÍCH
    1. (định ngữ và từ trung tâm có quan hệ tu sức); của (định ngữ và từ trung tâm có quan hệ lãnh thuộc); (định ngữ là danh từ chỉ người hoặc đại từ nhân xưng, từ trung tâm và động từ phía trước hợp lại biểu thị một động tác, nghĩa là người này giữ chức vụ này hay có thân phận này); (định ngữ là danh từ chỉ người hoặc đại từ nhân xưng, từ trung tâm và động từ phía trước hợp lại biểu thị một động tác, nghĩa là người được nói tới là người tiếp nhận hoạt động)
    2. (thay thế cho người hoặc vật đã đề cập trước đó); (chỉ người hoặc vật nào đó); (biểu thị tình hình nào đó); (kết hợp với đại từ nhân xưng thay thế cho danh từ chủ ngữ ở phía trước để làm tân ngữ, biểu thị sự việc khác không liên quan đến người này hoặc việc này không liên quan đến người khác); (đứng giữa hai động từ, tính từ giống nhau, biểu thị ý nghĩa có cái như thế này, có cái như thế kia)
    3. (đặt sau vị ngữ động từ, để nhấn mạnh người hoạt động hoặc nhấn mạnh thời gian, địa điểm, phương thức); (dùng cuối câu tường thuật biểu thị sắc thái khẳng định); (dùng sau từ hoặc từ tổ có nghĩa cùng loại để biểu thị ý nghĩa liệt kê)
    4. nhân với; cộng với
    6. được
    ✚ [dí] Hán Việt: ĐÍCH chân thực; thực tại; đích thực; quả thực; đúng là
    ✚ [dì] Hán Việt: ĐÍCH đích; hồng tâm; bia
    ôi quả thực là dài dòng, nhưng sau này các bạn sẽ dễ dàng thấy là ở đây chữ đích có ý nghĩa giống như từ "của" giải nghĩa ở mục 1 của LV.

    Thú thực là ngữ pháp Tiếng Việt mình cũng đã quên gần hết (chắc hôm nào phải lưu tâm học lại một chút), bổ ngữ, định ngữ, trạng ngữ tân ngữ rồi khỉ khỉ ngữ gì đó nữa là cứ loạn cào cào hết cả lên. Ở đây mình chỉ hiểu đơn giản là thế này, chữ đích được dùng để nối một thông tin phụ trợ ở đằng trước với một danh từ chính ở đằng sau hình thành nên một danh từ phức tạp hơn
    .

    Như vậy thì ở trong câu trên "mâu thuẫn" là danh từ chính, nhưng mà chính xác là mâu thuẫn gì, mâu thuấn của ai, mâu thuẫn ra làm sao thì cái phần ở phía trước chữ đích nó bổ sung thêm thông tin : mâu thuẫn của cái cô Thiên Huyễn Băng Vân.

    Vì lý do này chữ "đích" trong tình huống này hay được dịch là "của", điều này cũng càng rõ hơn đối với các bạn biết tiếng Anh khi tham khảo CC-Cedict ZH-CN (đi kèm Cxdict)
    ✚ [de] of; structural particle: used before a noun, linking it to preceding possessive or descriptive attributive
    ✚ [dí] really and truly
    ✚ [dì] aim; clear
    Sử dụng trước một danh từ, kết nối nó với thuộc tính mô tả hay sở hữu ở phía trước.

    Nếu tán thêm một tý thì trong ví dụ nêu trên là nói về "thuộc tính sở hữu" thành ra "đích" mới được dịch thành "của" ở trong trường hợp này.
    Lần sửa cuối bởi suthat, ngày 22-04-2009 lúc 00:49.
    Text của "Long Xà 2 - Quyền Trấn Sơn Hà" mình lấy ở chỗ này nhé : Hidden Content bạn nào sốt ruột có thể tự lấy về mà convert.

  8. Bài viết được 2 thành viên cảm ơn::   [Hiện ra]
    hoanghuy_mk,teacher_anh,
  9. #5
    Ngày tham gia
    Oct 2007
    Bài viết
    746
    Xu
    56

    Mặc định

    Hì hì, giờ thì vẫn tiếp tục với chữ đích này, mình nhảy qua một loạt những phần đã dịch luôn và tiếp tục cùng các bạn tìm hiểu một đoạn còn chưa được dịch :

    Nguyên văn tiếng Hán :
    冰云摇了摇头,道:“不,我说的这 人,就是在新锐魔法师大赛上赢了我 那个人。他的魔法很怪,而且,他也 有先天领域。他的先天领域似乎对我 冰女神领域有克制的作用,所以,我 在也只能等待了。如果利用我们在冰 月城的人,我怕会造成不必要地损失 ”
    Hán-Việt tương ứng :
    băng vân diêu liễu diêu đầu,đạo:“bất,ngã thuyết đích giá cá nhân,tựu thị tại tân duệ ma pháp sư đại tái thượng doanh liễu ngã đích na cá nhân。tha đích ma pháp ngận quái,nhi thả,tha dã hữu tiên thiên lĩnh vực。tha đích tiên thiên lĩnh vực tự hồ đối ngã đích băng nữ thần lĩnh vực hữu khắc chế đích tác dụng,sở dĩ,ngã hiện tại dã chích năng đẳng đãi liễu。như quả lợi dụng ngã môn tại băng nguyệt thành đích nhân,ngã phạ hội tạo thành bất tất yếu địa tổn thất。”
    Ở đây thì các bạn tha hồ mà thực hành những gì vừa mới biết về chữ "đích" (的) ở trên

    1. 我说的这个人="ngã thuyết đích giá cá nhân" : Chữ "giá" (这) là một chữ mà các bạn cũng hay gặp chẳng kém gì chữ "đích", đây là từ dùng để "trỏ" nó tương đương với "this, these" (CC-CEDICT ZH-CN) ở trong tiếng Anh và vì thế thường được dịch là "này"
      ✚ [zhè] this; these; (commonly pronounced zhèi before a classifier, esp. in Beijing)
      Chữ "cá" (个) cũng lại rất hay gặp và cụm từ ghép "giá cá" cũng có nghĩa riêng của nó (="this, this one"), vì vậy cụm từ "giá cá nhân" cũng không phải thực sự đơn giản như vẻ ngoài của nó.

      May mắn là cho dù ta tách "giá cá nhân = giá cá + nhân = người này" hay "giá cá nhân = giá + cá nhân" thì nghĩa của chúng cũng same same như nhau.

      Theo như phân tích thì cụm "ngã thuyết = tôi nói" có vai trò bổ sung cho cụm "giá cá nhân", vì vậy cả cụm được mình dịch là "kẻ mà con nói/đề cập (tới) này", tất nhiên, để dịch như vậy là mình đã kết hợp với những thông tin mà mình có được trong phần khác của chuyện : Ở đây Băng Vân đang xưng hô với Băng Lãnh (bảo mẫu của nàng) người mà nàng rất quý nên cần xưng là con, còn tay Niệm Băng này lúc đó có thể coi là đối thủ của phe Băng Vân nên cần dịch là kẻ.

      Và hiển nhiên chúng ta đã không dịch "đích" thành "của" ở đây.
    2. 就是在新锐魔法师大赛上赢了我的那 人="tựu thị tại tân duệ ma pháp sư đại tái thượng doanh liễu ngã đích na cá nhân"

      Các bạn lại gặp chữ đích và vì vậy cần nghi ngờ ngay là cụm ở đằng nó trước bổ sung thông tin cho cụm ở đằng sau.

      Từ "na" (那) cũng giống như từ "giá" rất hay gặp vì đây là một từ để trỏ, trong khi "giá" dùng để trỏ gần (này) thì "na" dùng để trỏ xa (kia, đó)
      ✚ [nǎ] variant of 哪; how; which
      ✚ [nà] that; those; commonly pr. nèi before a classifier, esp. in Beijing
      trong này có từ "liễu" (了) cũng đáng phải bàn đến về mặt ngữ pháp (trong đa số trường hợp nó dùng diễn tả một cái gì đó đã xảy ra, vì vậy khi dịch để cho trung thành với ý gốc thường chúng ta tìm cách nhét thêm một từ "đã" vào đâu đó) nhưng trước mắt chúng ta hãy dùng ví dụ này phục vụ cho từ "đích" cái đã.

      Vì "doanh" khi tra từ điển có nghĩa là "thắng" mà Niệm Băng đã từng thắng Băng Vân ở Tân Duệ Ma Pháp Sư Đại Tái (một cuộc thi đấu của các ma pháp sư ở trong truyện, cái này thì phải theo dõi truyện mới biết được) nên mình đã dịch câu trên thành : "chính là cái kẻ tại Tân Duệ Ma Pháp Sư Đại Tái đã thắng con" (nếu ai đó chặt chẽ một chút thì cần để ý thêm về việc tại sao lại có từ "thượng" ở trong cụm Hán Việt)
    Lần sửa cuối bởi suthat, ngày 22-04-2009 lúc 08:14.
    Text của "Long Xà 2 - Quyền Trấn Sơn Hà" mình lấy ở chỗ này nhé : Hidden Content bạn nào sốt ruột có thể tự lấy về mà convert.



Trang 1 của 4 123 ... CuốiCuối

Thông tin về chủ đề này

Users Browsing this Thread

Có 1 người đang xem chủ đề. (0 thành viên và 1 khách)

DMCA.com Protection Status